Verslag

Terugblik Stadsconferentie Amsterdam: "Oei, ik groei"

Deel dit bericht
Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Google+

20160621 KNA Oei Ik Groei-2614Dagvoorzitter Kirsten van den Hul heet de aanwezigen van harte welkom bij deze derde Stadsconferentie van het Kennisnetwerk Amsterdam. Vorig jaar hebben we het gehad over Amsterdam in 2020 en over jong zijn in Amsterdam. Vandaag hebben we het over een groeiend Amsterdam: de stad zit onmiskenbaar in de lift, maar hoe kunnen we iedereen daarbij laten aanhaken? Daar gaan we tijdens een vol en rijk programma over nadenken en over praten. Woordkunstenaar Joost van Kersbergen zal de hele dag als een vlieg op de muur meekijken en aan het eind van de dag zijn kunstzinnige samenvatting geven.

20160621 KNA Oei Ik Groei-2554

Allereerst vraagt Kirsten de manager van De Open Hof, Saskia Zonneveld, en bestuurslid Jan Hoek van het Kennisnetwerk Amsterdam, Jan Hoek, naar voren. Saskia vertelt dat dit gebouw tot een paar jaar geleden een bejaardentehuis is geweest en nu de omslag heeft gemaakt naar een verzorgingstehuis. Er is natuurlijk veel aan de hand in de zorgsector en daar hebben de medewerkers en cliënten van Saskia ook mee te maken. Het is voor De Open Hof goed om ook met het gezicht naar buiten gericht te staan en de buitenwereld bij het huis te betrekken. Vandaar dat ze graag De Open Hof voor deze Stadsconferentie beschikbaar stelde. Volgens Jan sluit dat uitstekend aan bij de gedachte van het Kennisnetwerk Amsterdam: de bijeenkomsten gaan over het werken op de Amsterdam werkvloer beter te maken. Dan moeten je bijeenkomsten ook zoveel mogelijk op die werkvloer plaatsvinden.

20160621 KNA Oei Ik Groei-2597

De eerste spreker van de dag is Zef Hemel, o.a. hoogleraar Wibautleerstoel aan de UvA. Volgens Zef gaat Amsterdam de komende decennia van 1 naar 2 miljoen inwoners en is dat ook goed. Wanneer je kijkt naar de bevolkings- en economische groei, AirBnB-gebruik en het economisch potentieel van regio’s in Nederland, dan steekt Amsterdam met kop en schouders bovenuit, met de regio Utrecht als overloopgebied van Amsterdam. Schiphol speelt hier een zeer belangrijke rol in. Er zijn maar een stuk of dertig steden ter wereld die een hub-airport als Schiphol hebben, dus dat is een gigantisch economisch voordeel. En goed nieuws: Schiphol gaat de komende decennia ook verdubbelen qua capaciteit. Dit alles heeft gezorgd voor een Derde Gouden Eeuw, die volgens Zef begon op 4 april 2013 met de heropening van het Rijksmuseum. Sindsdien lijken we het zelf ook te beseffen: we groeien, het wordt drukker, prijzen stijgen. Het goede nieuws is dat we daar zelf ook nog invloed op kunnen uitoefenen. Daartoe is er bijvoorbeeld in de OBA de tentoonstelling Volksvlijt 2056, over het dromen van je eigen (en Amsterdamse!) toekomst.

20160621 KNA Oei Ik Groei-2649

Hierna neemt Nina Tellegen, directeur van de Amsterdam Economic Board, het stokje over. Welke arbeidsmarkt hebben we in de toekomst en wat voor werknemers passen daarbij? De Board is werkzaam voor de Metropoolregio Amsterdam en bestaat – onder voorzitterschap van Eberhard van der Laan – uit burgemeesters en wethouders van de deelnemende gemeenten, CEOs en CFOs van grote bedrijven en leden van het CvB van de VU en UvA. Samen bedenken zij oplossingen voor sticky problems die een duurzame economische groei in de weg staan. Volgens Nina ervaren we nu een Vierde Industriële Revolutie. Tweederde van de kinderen die nu beginnen op de basisschool gaan later een baan krijgen die nu nog niet bestaan. Tijdens de vorige revoluties duurde het vaak decennia voordat het scholingssysteem aangepast was aan de nieuwe vraag. Die tijd hebben we nu niet. Momenteel is er een aantal disruptieve veranderingen gaande, zoals robotisering, flexibiliteit, vergrijzing en globalisering. De Metropoolregio Amsterdam staat er goed voor: twee sterke universiteiten, internationale aantrekkingskracht, ICT-knooppunt in de wereld en sterk in startups. Minder sterk zijn we in het aantrekken van internationale studenten, we hebben ook weinig internationale scholen en onze universiteiten staan wel in de top-100, maar niet in de top-5.

Voor de arbeidsmarkt is het probleem dat vraag en aanbod niet op elkaar aansluiten. We hebben bijvoorbeeld aan overschot aan laagopgeleide verpleegkundigen en een groot tekort aan hoogopgeleide systeemanalisten. Dit soort mismatches zullen de komende jaren alleen maar erger worden. Om dit probleem beter in kaart te brengen, is de Board nu begonnen met een onderzoek naar de businessmodellen van de toekomst, welke rol arbeid daarbij speelt en welke competenties daarin van belang zijn. Als de huidige trend zich doorzet, dan gaat flexibiliteit nog een veel grotere rol spelen. Het onderwijs zou daar nu al op kunnen inspelen.

20160621 KNA Oei Ik Groei-2653

De laatste plenaire spreker is Huug de Deugd, lid van het College van Bestuur van InHolland. De publieke functie van een hogeschool richt zich op om welvaart en welzijn op een gelijk niveau te houden of zelfs te laten stijgen. Dit doet een hogeschool door enerzijds talent voor de toekomst op te leiden en praktijkgericht onderzoek doen en innoveren. Anderzijds leidt dit tot een veilig, gezond en inclusief Amsterdam, met een groeiende, inclusieve economie. Van belang zijn daarbij de thema’s duurzaam, gezond, creatief, stadsoverstijgend en onderwijs van de toekomst. We doen dat veelal in triple helix verband: samen met het bedrijfsleven en de overheid. Voor wat betreft een groeiend en inclusief Amsterdam doen we gericht met het PO en VO én met het MBO aan een ketenaanpak, om zo zoveel mogelijk jongeren zo hoog mogelijk op te leiden. Voorbeelden hiervan zijn het MBO-loket, maar ook peercoaching tussen MBO’ers en HBO’ers.

Na deze drie inspirerende verhalen is het tijd om ook de zaal bij het gesprek te betrekken. Allereerst merkt Huug de Deugd op dat alle groei ook groeipijnen veroorzaken, en dat je dat nu ook in Amsterdam ziet. Volgens Zef Hemel kan dat wel zo zijn, maar is de situatie nu toch echt veel beter dan twintig jaar geleden.

20160621 KNA Oei Ik Groei-2960

Iemand merkt op dat niet de hele wereld nummer 1 kan zijn. We moeten andere regio’s en andere mensen ook wat gunnen. Wie bouwt er nog voor arme mensen? Gun Eindhoven Airport ook haar groei? Volgens Zef merkt hij vooral op wat er gebeurt niet wat er moet gebeuren. Maar, we hebben de afgelopen 60 jaar telkens geprobeerd om Nederland decentraal te laten groeien en de economie te spreiden. En telkens steekt Amsterdam er met kop en schouders bovenuit. Amsterdam ís gewoon leidend, laten we niet weer de kop eraf hakken, maar profiteren van die groei. Volgens Huug moeten we er wel voor blijven zorgen dat we ondersteuning organiseren voor de burger die dat niet zelf kan.

Saskia Zonneveld merkt op dat zij niet wil dat haar verzorgingshuis omwille van de groei binnen de Ring naar een bedrijventerrein in Westpoort verhuist. En zij wil ook graag dat haar medewerkers in Amsterdam kunnen wonen en leven. Zef snapt dat, maar zegt dat groei ook kansen biedt voor een verzorgingstehuis, bijvoorbeeld panden die elders vrijkomen of onverwachte samenwerkingen.

Hierna was het tijd dat het publiek zelf aan de slag gaat met vijf specifieke thema’s waar groei schuurt. Kirsten geeft iedere groep mee om terug te komen met een concrete aanbeveling om een groeiend Amsterdam inclusief te houden.

20160621 KNA Oei Ik Groei-2994

De resultaten waren veelbelovend:

De groep over onderwijs in de buurt, met inleidingen van Jan-Mattijs Heinemeyer (Calandlyceum) en Joke Middelbeek (Stichting Westelijke Tuinsteden) en als moderator Sufayil Dönmez (Caland 2) had als aanbeveling:

  • Een doorgaande leerlijn is voor talenten van groot belang. De samenleving moet uit (voor)oordelen stappen. Geen kind heeft een klacht over het feit dat hij of zij in Nieuw-West opgroeit, maar de rest van de stad heeft er wel een mening over. Bij alle ambities voor Amsterdam in 2025 moet ook zeker een plan voor het onderwijs horen. En wij gaan daarmee zelf aan de slag.

De groep over woningruil in Amsteldorp bestond uit een inleiding door Thijs van Exel (Kennisland) en werd gemodereerd door Sandra Rottenberg. De groep maakte eerst een wandeling door de buurt waarin het afgelopen jaar werd geëxperimenteerd met het ruilen van woningen om mensen bijvoorbeeld langer zelfstandig te laten wonen. Na een uitgebreide discussie kwam men tot de conclusie:

  • Durft te experimenteren! Regels hebben we zelf gemaakt, die moeten dus niet in de weg zitten. Dit geldt in het bijzonder voor woningcorporaties, bestuurders en actief meedenkende bewoners.

De derde groep heeft zich gebogen over mobiliteit en bereikbaarheid. Robert Jan ter Kuile (GVB) en Roel Kupers (gemeente Amsterdam) hebben onder leiding van Rik Winsemius (ASW) allereerst een presentatie gehouden over de case rondom het Rembrandtplein en de Munt. De ervaringen hiermee hebben geleid tot de volgende aanbeveling:

  • Het wordt steeds drukker in de stad en niks doen aan mobiliteitsbeleid is geen optie. Maar pas op met ideologisch gedreven plannen, bekijk heel pragmatisch wat werkt en wat niet. En pas op met participerende stakeholders, soms leidt dit tot nietsdoen. Er is een verschil tussen consultatie en inspraak. De concrete aanbeveling aan de gemeente: durf besluiten te nemen.

De volgende groep heeft volop gediscussieerd over gentrification, met als concrete casus de Spaarndammerbuurt. Na inleidingen door Gerda van Rossum (De Key) en Jurjen de Bruijne (buurtdominee Spaarndammerbuurt) kwam men onder leiding van Els Verdonk tot het volgende:

  • Er zijn grote verschillen in ideeën wat goed is voor de samenleving. Daarom zijn cijfers belangrijk. De stad groeit, maar die groei kun je wel sturen en zo de stad ook behouden voor laagopgeleiden en niet-rijken. De aanbeveling is: dus als stadsbestuur een visie te hebben over de hele stad en erken dat de stad groter is dan de binnenstad.

De laatste groep ging over spelen in de stad. Heinke Janssen (Stichting SPIN) hield een presentatie over de speeltuinen die haar stichting beheert in Noord en vervolgens ging de discussie onder leiding van Fanny Gelissen (De Alliantie) over het belang van spelen in de stad.

  • De zeer concrete aanbeveling luidt: ga als stadsbouwers op je knieën door de stad en kijk door de ogen van een kind. Waar het groeit, daar schuurt het. Kinderen kunnen voor een verbinding zorgen, maar dat moet je wel faciliteren.

20160621 KNA Oei Ik Groei-3003

Na alle wijze woorden was het de beurt aan woordkunstenaar Joost van Kersbergen om de dag af te sluiten. Zijn zeer waardevolle én grappige verhaal vind je hier. De samenvatting: “Liefde is hard werken, vaak ook loslaten en de schaarste delen. Ruziën en vrijen. Samen fietsend oud worden.”

Met deze woorden in gedachten gaat iedereen aan de borrel om na te praten.

20160621 KNA Oei Ik Groei-3029

Deel dit bericht
Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Google+